Kiedy pierwszy raz zobaczyłam ten fjord, zaparło mi dech
Pamiętam tamten dzień idealnie. Jechałam starą, krętą drogą z Xewkiji, GPS pokazywał jakieś pole, a potem nagle — urwisko i turkus. Mġarr ix-Xini wygląda jak miniaturowy norweski fjord przeniesiony na Maltę. Wąski kanion z wapieniowymi ścianami, a na samym dole — morze tak przejrzyste, że widzisz każdy kamień na głębokości pięciu metrów.
I cisza. Żadnych leżaków, żadnych parasoli, żadnej muzyki z głośników. Tylko fale i mewy.
Dlaczego warto?
- Koniki morskie — jedno z niewielu miejsc na Malcie, gdzie żyją dwa gatunki: Hippocampus guttulatus i Hippocampus hippocampus.
- Wieża Rycerzy (1661) — największa wieża strażnicza na Gozo, dziś otwarta dla zwiedzających.
- „By the Sea" — Angelina Jolie nakręciła tu film z Bradem Pittem w 2014 roku, podczas ich miesiąca miodowego.
- Kajaki — wypożyczalnia na plaży, idealny sposób na zwiedzanie klifu od wody.
- Restauracja — jedyna na zatokę, ryby prosto z morza, stoliki pod klifem.
Nurkowanie — TOP 10 na Malcie
Mġarr ix-Xini to oficjalnie jeden z 10 najlepszych spotów nurkowych na Malcie i Gozo. I rozumiem dlaczego.
Głębokość: 5–20 metrów. Widoczność: do 40 metrów w dobrych warunkach. Po prawej stronie zatoki, na głębokości ok. 12 metrów, jest jaskinia — wchodzisz w ciemność, a potem światło przebija się przez szczelinę i robi się magicznie.
Po zachodniej stronie są dwie kolejne jaskinie z tunelami i korytarzami. A na dnie — koniki morskie. Małe, nieśmiałe, idealnie zamaskowane w trawie morskiej. Kiedy widzisz jednego pierwszy raz, serce ci staje.
Inne morskie stworzenia: ośmiornice, ryby papugi, gurnards, pipefish, a nocą — nurkowanie nocne jest tu legendarne.
Historia z dreszczem — 1551
Ta piękna zatoka ma mroczną historię. W 1551 roku osmański admirał Turgut Reis (Dragut) zaatakował Gozo. Prawie cała ludność wyspy — ok. 5000–6000 mieszkańców — została pojmana i sprowadzona właśnie tutaj, do Mġarr ix-Xini.
Stąd ładowano ich na galery jako niewolników.
To najczarniejszy dzień w historii Gozo. Wyspa została praktycznie wyludniona. Kiedy stoisz na tej plaży i patrzysz na turkusową wodę, trudno uwierzyć, że kiedyś płynęły stąd łzy tysięcy ludzi.
Wieża, która miała pilnować
Po tej tragedii, 110 lat później (1661), Zakon Maltański zbudował tu Mġarr ix-Xini Tower — największą wieżę strażniczą na Gozo. Zaprojektował ją Mederico Blondel, kosztowała 857 scudi. Stacjonował tu castellan z bombardierem, którego zadaniem było wypatrywanie wrogich okrętów.
Dziś wieża jest odrestaurowana przez Wirt Għawdex i otwarta dla zwiedzających. Widok z góry na fjord — bezcenny.
Hollywood na Gozo
W sierpniu 2014 roku Angelina Jolie i Brad Pitt pojawili się na Gozo. Oficjalnie — na miesiąc miodowy. Nieoficjalnie — Angelina kręciła tu swój reżyserski film „By the Sea".
Produkcja zamknęła całą zatokę. Restauracja stała się filmowym setem. Brad chodził po plaży w lnianej koszuli, Angelina siedziała na tarasie z widokiem na fjord.
Film nie podbił Hollywood (5.3/10 na IMDb), ale jedno zrobił perfekcyjnie — pokazał światu Mġarr ix-Xini. I od tamtej pory zatoka zyskała status jednego z najbardziej fotogenicznych miejsc na Malcie.
Nasze wideo
Nagraliśmy dla Was film z Mġarr ix-Xini — z muzyką, najlepszymi ujęciami i klimatem, którego nie oddadzą żadne zdjęcia:
Jak dojechać
- Z Victorii: Jedź w kierunku Xewkiji, potem skręć na południe. Droga kręta i stroma, ale dasz radę normalnym samochodem. Ok. 10 minut jazdy.
- Parking: Mały, darmowy parking na górze, przed zjazdem. W lipcu–sierpniu zapełnia się przed 9:00 — przyjeżdżaj wcześnie albo idź piechotą z Xewkiji (~30 min).
- Z portu Mġarr: Ok. 15 minut piechotą wzdłuż ścieżki nadmorskiej — piękny spacer.
Zabierz buty do wody. Plaża jest kamienista i kamienie potrafią być śliskie.
Kiedy jechać
| Okres | Woda | Tłumy | Ocena |
|---|---|---|---|
| Maj–czerwiec | 20–24°C | Spokojnie | Ideał |
| Lipiec–sierpień | 25–28°C | Pełno | Gorąco, parking koszmar |
| Wrzesień–październik | 22–26°C | Mało ludzi | Złoty środek |
| Listopad–kwiecień | 14–20°C | Pusto | Nurkowanie OK, pianka obowiązkowa |
Najlepsza pora dnia: Południe — słońce świeci prosto w dół kanału i woda robi się neonowo-turkusowa. Popołudniem klif daje cień na jednej stronie plaży.
Co w okolicy
- Klify Ta' Ċenċ (Sannat) — 26 min pieszo. Jedne z najpiękniejszych klifów na Gozo, widok na horyzont bez końca.
- Xlendi Bay — 10 min autem. Kolejna zatoka z restauracjami, nurkowaniem i atmosferą.
- Rotunda Xewkija — 9 min autem. Gigantyczna kopuła barokowego kościoła — imponujące.
- Jaskinia Għar ix-Xiħ — naprzeciwko zatoki. Prehistoryczna jaskinia zamieszkana od II w. p.n.e., odkryta ponownie w 2009.
- Victoria / Cytadela — 10 min autem. Warowna stolica Gozo z widokiem na całą wyspę.
Mġarr ix-Xini to jedno z tych miejsc, gdzie czas się zatrzymuje. Nie ma tu Wi-Fi (no, prawie), nie ma influencerów (no, prawie), jest za to morze, historia i cisza. Jedź, zanim się zmieni.